ไถ่ก่อนกำหนดได้ และถ้าเป็นการขายฝากที่อยู่อาศัยโดยผู้ขายฝากเป็นบุคคลธรรมดา คุณไม่ต้องจ่ายส่วนเพิ่มเต็มตามสัญญา ส่วนที่เกินราคาขายฝากต้องลดลงตามเวลาที่เหลือ นายทุนเรียกค่าเสียโอกาสได้ไม่เกิน 2% ต่อปีของราคาขายฝาก คิดเฉพาะเวลาที่ยังไม่ถึงกำหนด ตามมาตรา 10 ของ พ.ร.บ. ขายฝาก 2562
บทความนี้เล่าผ่าน คุณเอ เจ้าของบ้านที่ขายฝากไว้แล้วมีเงินก้อนเข้ามาก่อนครบสัญญา กับ คุณเก้า นายทุนผู้รับซื้อฝาก พร้อมวิธีคิดยอดที่ใช้ตรวจเองได้ก่อนโอนเงินจริง
ไถ่ถอนขายฝากคืออะไร ทำแล้วบ้านกลับมาเป็นของเราเมื่อไร?
ไถ่ถอนขายฝากคือการจ่ายสินไถ่ให้นายทุนภายในเวลาที่สัญญากำหนด เพื่อเอากรรมสิทธิ์กลับมา ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 491 ขายฝากคือการขายจริงที่มีสิทธิ์ซื้อคืนติดมาด้วย ตั้งแต่วันจดทะเบียน ชื่อในโฉนดจึงเป็นของนายทุน
มาตรา 492 บอกว่าเมื่อชำระสินไถ่หรือวางทรัพย์ถูกต้อง กรรมสิทธิ์กลับมาเป็นของผู้ไถ่นับแต่เวลานั้น หลังจากนั้นควรไปจดทะเบียนไถ่จากขายฝากที่สำนักงานที่ดิน เพื่อให้ชื่อในโฉนดตรงกับสิทธิ์จริง ถ้าข้ามขั้นนี้ไป ชื่อในทะเบียนจะยังเป็นของนายทุน และคุณจะขาย จำนอง หรือขอสินเชื่อต่อไม่ได้
ไถ่ขายฝากก่อนกำหนดได้ไหม กฎหมายว่าอย่างไร?
ได้ สิทธิ์นี้อยู่ในมาตรา 10 ของ พ.ร.บ.คุ้มครองประชาชนในการทำสัญญาขายฝากที่ดินเพื่อเกษตรกรรมหรือที่อยู่อาศัย พ.ศ. 2562 ซึ่งกำหนดเรื่องสำคัญไว้ 3 ข้อ
- ระยะเวลาไถ่ สัญญาต้องกำหนด 1–10 ปี
- ไถ่ก่อนได้ และส่วนของสินไถ่ที่สูงกว่าราคาขายฝากต้องลดลงตามสัดส่วนของเวลาที่ลดลง
- ค่าเสียโอกาส นายทุนเรียกได้ไม่เกิน 2% ต่อปีของราคาขายฝาก คิดเฉพาะเวลาที่เหลือ
ส่วนเพดานค่าตอบแทนอยู่ที่มาตรา 8 สินไถ่ส่วนเพิ่มคิดได้ไม่เกิน 15% ต่อปีตามที่กฎหมายกำหนด ถ้ายังไม่แน่ใจว่าสัญญาของคุณเข้ากฎหมายฉบับนี้ไหม อ่านต่อที่บทกฎหมายขายฝาก
สัญญาแบบไหนได้สิทธิ์นี้ แบบไหนต้องดูสัญญาเพิ่ม
| กรณี | ใช้ พ.ร.บ. 2562 ไหม | ต้องทำอะไร |
|---|---|---|
| บุคคลธรรมดา ขายฝากบ้านพร้อมที่ดินที่ใช้อยู่อาศัย | ใช้ | คิดยอดตามมาตรา 10 ได้เลย |
| บุคคลธรรมดา ขายฝากคอนโดที่อยู่อาศัย | ควรตรวจกับสำนักงานที่ดินหรือทนาย | ถามให้ชัดก่อนคิดยอด |
| ที่ดินเปล่าที่ไม่ได้ใช้อยู่อาศัย | อาจไม่เข้า | ดูข้อตกลงในสัญญาเรื่องการไถ่ก่อนกำหนด |
| ผู้ขายฝากเป็นบริษัท หรือทรัพย์เชิงพาณิชย์ | ไม่เข้า | ใช้ ป.พ.พ. และข้อตกลงในสัญญา |
ไถ่ก่อนกำหนดเสียค่าปรับไหม ต้องจ่ายเท่าไร?
กฎหมายไม่ได้เรียกว่าค่าปรับ แต่เรียกว่าค่าเสียโอกาส สูตรที่ใช้ตรวจเองมีแค่นี้
ยอดไถ่ = ราคาขายฝาก + ส่วนเพิ่มตามเวลาที่ใช้จริง + ค่าเสียโอกาส (ไม่เกิน 2% ต่อปีของเวลาที่เหลือ) − เงินรายเดือนที่จ่ายไปแล้ว (ถ้าสัญญาให้นับเป็นส่วนเพิ่ม)
ตัวอย่าง 1: คุณเอไถ่บ้านเดือนที่ 8 แบบจ่ายรวมตอนไถ่
คุณเอขายฝากบ้านเดี่ยวที่นนทบุรีกับคุณเก้า ราคาขายฝาก 1,200,000 บาท สัญญา 1 ปี คิด 15% ต่อปี (1.25% ต่อเดือน) สินไถ่ตามสัญญา 1,380,000 บาท เดือนที่ 8 ลูกค้าโอนค่างานก้อนใหญ่ให้คุณเอจึงอยากไถ่
| รายการ | วิธีคิด | จำนวน (บาท) |
|---|---|---|
| ราคาขายฝาก | ตามสัญญา | 1,200,000 |
| ส่วนเพิ่มตามเวลาจริง | 180,000 × 8/12 | 120,000 |
| ค่าเสียโอกาสสูงสุด | 1,200,000 × 2% × 4/12 | 8,000 |
| ยอดไถ่ไม่เกิน | 1,328,000 | |
| ถ้ารอถึงวันครบกำหนด | ตามสัญญา | 1,380,000 |
| ประหยัดได้อย่างน้อย | 52,000 |
*เป็นการสมมติประเมินราคาเบื้องต้นเท่านั้น
ตัวอย่าง 2: ที่ดินเปล่าและคอนโดแบบจ่ายรายเดือน
หลายสัญญาให้จ่ายค่าตอบแทนเป็นรายเดือน ยอดปิดจึงเหลือแค่ราคาขายฝากกับเดือนที่ค้าง เช่น คอนโดราคาขายฝาก 600,000 บาท จ่ายเดือนละ 7,500 บาท ไถ่เมื่อผ่านไป 6 เดือนของสัญญา 1 ปี ค่าเสียโอกาสไม่เกิน 600,000 × 2% × 6/12 = 6,000 บาท ยอดปิดไม่เกิน 606,000 บาท ถ้าจ่ายรายเดือนครบแล้ว
ส่วนที่ดินเปล่าราคาขายฝาก 1,000,000 บาท ถ้าไม่เข้า พ.ร.บ. 2562 ยอดไถ่ก่อนกำหนดจะเป็นไปตามที่เขียนในสัญญา จึงควรอ่านข้อนี้ตั้งแต่ก่อนเซ็น หรือขอเขียนวิธีคิดให้ชัด
*เป็นการสมมติประเมินราคาเบื้องต้นเท่านั้น
ขั้นตอนไถ่ถอนขายฝากที่สำนักงานที่ดิน
| ขั้น | ทำอะไร | จุดที่พลาดบ่อย |
|---|---|---|
| 1. เปิดสัญญา | ดูราคาขายฝาก สินไถ่ วันครบกำหนด สำนักงานที่ดินที่จด | จำวันครบกำหนดผิด หรือลืมว่าเคยขยายเวลา |
| 2. แจ้งนายทุนเป็นหนังสือหรือแชต | บอกวันที่อยากไถ่ และขอยอดแยกรายการ | คุยโทรศัพท์อย่างเดียว ไม่มีหลักฐาน |
| 3. ตรวจยอด | เทียบกับสูตรด้านบน | จ่ายยอดเต็มปลายสัญญาโดยไม่ได้ลดตามเวลา |
| 4. นัดวัน | นัดทั้งสองฝ่ายที่สำนักงานที่ดินแห่งเดิม | นัดชนวันใกล้ครบกำหนด เผื่อเวลาน้อยไป |
| 5. ชำระและจดทะเบียน | จ่ายผ่านช่องทางที่ตรวจย้อนหลังได้ แล้วจดไถ่จากขายฝาก | จ่ายเงินสดไม่มีใบรับ |
| 6. ตรวจโฉนด | ดูสารบัญจดทะเบียนด้านหลังว่าไถ่เรียบร้อย | รีบกลับก่อนตรวจชื่อ |
ค่าธรรมเนียมจดทะเบียนไถ่จากขายฝากภายในกำหนดเป็นประเภทไม่มีทุนทรัพย์ แปลงละ 50 บาท บวกค่าคำขอและค่าพยานตามจริง ซึ่งต่างจากวันทำสัญญาที่มีค่าธรรมเนียม 2% ของราคาประเมินราชการ และอากรหรือภาษีธุรกิจเฉพาะ
ไถ่ถอนขายฝากต้องใช้เอกสารอะไร?
- บัตรประชาชนและทะเบียนบ้านของผู้ไถ่
- สัญญาขายฝากฉบับที่จดทะเบียน
- หลักฐานการจ่ายเงินรายเดือนย้อนหลัง
- ใบเปลี่ยนชื่อหรือนามสกุล ถ้ามี
- หนังสือยินยอมคู่สมรส ถ้าสำนักงานที่ดินขอ
- หนังสือมอบอำนาจ ท.ด.21 พร้อมบัตรผู้มอบและผู้รับมอบ ถ้าไปเองไม่ได้
ฝั่งนายทุนต้องนำโฉนดหรือหนังสือกรรมสิทธิ์ห้องชุดฉบับจริงมาด้วย ก่อนวันนัดให้ถามให้แน่ว่าใครถือเอกสารอะไร จะได้ไม่เสียเที่ยว
เรื่องของคุณเอ: คุยยอดกับคุณเก้าอย่างไรให้จบในครั้งเดียว
คุณเอส่งข้อความหาคุณเก้าล่วงหน้าประมาณสองสัปดาห์ ขอยอดไถ่ ณ วันที่ตั้งใจจะไป คุณเก้าส่งกลับมา 1,380,000 บาท เพราะคิดว่าไถ่เมื่อไรก็จ่ายเท่าที่เขียนไว้ คุณเอจึงส่งตารางคำนวณพร้อมอ้างมาตรา 10 กลับไป คุณเก้าปรับยอดเป็น 1,328,000 บาท ทั้งคู่ตกลงกันในแชตแล้วนัดวันจดทะเบียน
สิ่งที่คุณเอทำถูกคือถามยอดก่อนหาเงินครบ และเก็บข้อความไว้ทุกครั้ง ถ้าคุณเก้าไม่ยอมลดยอด หรือหายไปไม่รับเงิน คุณเอก็ยังมีทางออกตามกฎหมาย
นายทุนไม่รับเงินหรือติดต่อไม่ได้ ต้องทำอย่างไร?
มาตรา 18 ให้ผู้ขายฝากวางทรัพย์ที่สำนักงานวางทรัพย์ หรือสำนักงานที่ดินที่รับจดทะเบียนได้ ภายใน 30 วันนับแต่วันถึงกำหนดไถ่หรือวันที่เหตุขัดข้องสิ้นสุด เมื่อวางทรัพย์แล้วสิทธิ์ไถ่ของคุณไม่หาย รายละเอียดทีละขั้น
ถ้าปัญหาเป็นตรงกันข้าม คือเงินยังไม่พอแล้วสัญญาใกล้หมด ให้ดูทางเลือกเรื่องต่อเวลา วางแผนเงินไถ่ล่วงหน้า กรณีนายทุนเสียชีวิต และถ้าเลยกำหนดไปแล้ว
ไถ่ก่อนกำหนดคุ้มไหม เทียบอะไรบ้างก่อนตัดสินใจ?
| สถานการณ์ | ควรทำ | เหตุผล |
|---|---|---|
| มีเงินเย็นพอ และยังเหลือเงินสำรอง | ไถ่เร็ว | ลดส่วนเพิ่มและตัดความเสี่ยงพลาดกำหนด |
| ต้องใช้เงินสำรองทั้งหมด | ชั่งใจก่อน | ได้บ้านคืนแต่ไม่เหลือเงินหมุนฉุกเฉิน |
| ต้องกู้ใหม่มาไถ่ ดอกต่ำกว่าเดิม | คุ้มถ้าค่าใช้จ่ายรวมต่ำกว่า | เทียบทั้งดอกและค่าจดใหม่ |
| ต้องกู้นอกระบบหรือกดบัตรมาไถ่ | ไม่ควร | ต้นทุนใหม่สูงกว่าที่ประหยัดได้ |
| หานายทุนใหม่ที่ดอกต่ำกว่า | คำนวณเทียบ | มีค่าธรรมเนียมจดใหม่ ดูบทย้ายนายทุน |
อยากไถ่บ้านหรือที่ดินคืน หรือหานายทุนใหม่มาปิดสัญญาเดิม? ทัก Homeday ดูตัวเลขก่อนได้ ยังไม่ต้องตัดสินใจ
แค่ส่งรูปสัญญาหน้าที่มีราคาขายฝาก สินไถ่ และวันครบกำหนด มาที่ LINE @homeday ทีมงานจะช่วยดูยอดไถ่เบื้องต้นให้ และถ้าต้องหาเงินมาปิดสัญญาเดิม เราช่วยหานายทุนให้ วงเงินขึ้นกับผลประเมิน บางเคสถึง 60% พร้อมแจ้งให้คุณเห็นครบทั้งวงเงินโดยประมาณ เงินที่ได้รับจริง และยอดที่ต้องไถ่คืน
- รับบ้านพร้อมที่ดิน ทาวน์เฮาส์ คอนโด และที่ดินเปล่า
- ดอกเบี้ยไม่เกิน 15% ต่อปีตามที่กฎหมายกำหนด
- ทำสัญญากับนายทุนโดยตรงที่สำนักงานที่ดินเท่านั้น
- มีทีมตามเรื่องให้ทุกขั้นตอน
- ที่ดินเกษตรกรรมและที่ดิน ส.ป.ก. ยังไม่รับพิจารณา
พื้นฐานเรื่องขายฝากทั้งหมด อ่าน
มีข้อสงสัยตรงไหน ถามทีมงานได้ที่ LINE @homeday ปรึกษาฟรี ไม่มีข้อผูกมัด














