บทความ

เมื่อความก้าวหน้าทางการแพทย์ได้ช่วยให้ผู้คนมีอายุยืนยาวขึ้น ประกอบกับจำนวนเด็กเกิดใหม่ที่ลดลงอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ปัจจุบันประเทศไทยเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์ (Complete Aged Society) โดยมีประชากรอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไปมากกว่า 20% ของประชากรทั่วประเทศ ข้อมูลจากการสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2567 โดยสำนักงานสถิติแห่งชาติ พบว่า มีผู้สูงอายุเพิ่มขึ้นเป็น 20.2% ของประชากรทั้งประเทศ หรือกว่า 14 ล้านคน และคาดการณ์ว่าจะเข้าสู่สังคมสูงวัยระดับสุดยอด (Super Aged Society) ซึ่งมีผู้สูงอายุเกิน 28% ในปี 2574  ส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร ผู้สูงอายุจึงมีบทบาทในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจมากขึ้น ข้อมูลจากการศึกษาเศรษฐกิจสูงวัยของไทยในปี 2566 ของสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI) พบว่า ในปี 2566 มีการใช้จ่ายเพื่อการบริโภคสำหรับผู้สูงอายุกว่า 2.18 ล้านล้านบาท และคาดการณ์ว่าจะขยายตัวเป็น 3.5 ล้านล้านบาท ในปี 2576 หรือเฉลี่ย 4.83% ต่อปี สะท้อนให้เห็นถึงกำลังซื้อที่แข็งแกร่งของกลุ่มผู้สูงอายุที่ไม่ควรมองข้าม ส่งผลต่อเนื่องให้เกิด “เศรษฐกิจอายุวัฒน์ หรือ Longevity [...]

Universal Design หรือ “การออกแบบเพื่อทุกคน” คือแนวคิดที่เน้นให้พื้นที่ต่าง ๆ ภายในบ้านถูกออกแบบให้ทุกเพศ ทุกวัย ทุกสภาพร่างกาย สามารถใช้งานได้อย่างเท่าเทียม ปลอดภัย และสะดวกสบาย โดยเฉพาะ “ห้องน้ำ” ที่เป็นจุดเสี่ยงของอุบัติเหตุมากที่สุดในบ้าน ยิ่งต้องใส่ใจรายละเอียดให้มากเป็นพิเศษ มาดูกันว่า ห้องน้ำ Universal Design ที่ดี ต้องมีอะไรบ้าง? 1. ประตูแบบบานเลื่อน ไม่มีธรณี ประตูคือด่านแรกของการเข้าถึง ในห้องน้ำแบบ Universal Design จะเน้นใช้ประตูแบบ บานเลื่อน หรือ บานเปิดที่กว้างพอสำหรับวีลแชร์ (อย่างน้อย 90 ซม.)ที่สำคัญ: ไม่มีธรณีประตู หรือทำพื้นแบบเรียบเสมอกัน ลดความเสี่ยงในการสะดุดและหกล้ม  ข้อดี เข้าออกง่ายโดยไม่ต้องยกเท้า ผู้สูงอายุหรือคนใช้วีลแชร์สามารถเคลื่อนไหวได้อย่างอิสระ ปลอดภัยต่อเด็กเล็กด้วย 2. พื้นห้องน้ำลาดเอียง + กันลื่น ห้องน้ำทั่วไปมักแบ่ง “โซนเปียก” และ “โซนแห้ง” ด้วยธรณีกั้นน้ำ แต่แบบ Universal จะใช้ [...]

ดร.ทวารัฐ สูตะบุตร ผู้อำนวยการสำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ หรือ OKMD เปิดเผยมุมมองล่าสุดเกี่ยวกับการเรียนรู้สำหรับ ‘ผู้ใหญ่ใกล้เกษียณ’ โดยระบุว่า ขณะนี้ประเด็นที่ตนให้ความสนใจเป็นพิเศษ คือการให้ความสำคัญกับกลุ่มผู้สูงวัยที่กำลังเผชิญกับความท้าทายในช่วงบั้นปลายชีวิตอย่างจริงจัง ด้วยเหตุว่า สิ่งเดียวที่เหลืออยู่ในบั้นปลายชีวิตของคนแก่ อาจเป็นเพียงบ้านหลังหนึ่ง การมีชีวิตอย่างอิสระโดยไม่ต้องพึ่งพาผู้อื่น แต่ถ้าไม่มีแผนจัดการ ก็อาจกลายเป็นภาระทั้งต่อตัวเองและลูกหลาน ดร.ทวารัฐ ยกตัวอย่างจากประเทศตะวันตก ที่มีการใช้เครื่องมือทางการเงินอย่าง Reverse Mortgage หรือ ‘สินเชื่อที่อยู่อาศัยแบบย้อนกลับ’ ซึ่งเปิดโอกาสให้ผู้สูงวัยจำนองบ้านกับธนาคาร แลกกับรายได้ประจำ โดยยังคงสิทธิในการอยู่อาศัยได้จนถึงวันสุดท้ายของชีวิต ซึ่งเป็นหนึ่งในวิธีที่ช่วยให้ผู้สูงอายุไม่ต้องพึ่งพาลูกหลาน หรือรอเงินเดือนจากคนในครอบครัว ดร.ทวารัฐ ยังกล่าวถึงอีกหนึ่งแนวคิดสำคัญคือ ‘การเรียนรู้เรื่องมรดก’ โดยเน้นว่าการแบ่งสมบัติ ควรเริ่มแบ่งตั้งแต่ยังมีชีวิตอยู่ และควรแบ่งอย่างมีสติ ไม่ใช่มอบให้ลูกหลานทั้งหมด แต่เผื่อไว้เพื่อการดูแลตนเองในยามชรา พร้อมย้ำว่า ‘การให้โดยไม่มีแผน‘ อาจกลายเป็นการเพิ่มภาระให้ลูกหลานแทนที่จะเป็นการส่งเสริม นอกจากนี้ สังคมไทยกำลังเข้าสู่ภาวะ สังคมผู้สูงอายุเดี่ยว อย่างรวดเร็ว ในขณะที่ค่านิยมแบบครอบครัวแน่นแฟ้นอาจเปลี่ยนไป คนรุ่นหลังอาจไม่มีศักยภาพเพียงพอในการดูแลผู้สูงวัย หากไม่มีระบบสนับสนุนหรือความเข้าใจที่ดี “ความผูกพันในครอบครัวเป็นเรื่องงดงาม แต่ในโลกยุคใหม่ หากพ่อแม่ไม่เตรียมตัวไว้ก่อน ลูกหลานก็อาจไม่มีแรงพอจะดูแลได้เต็มที่ ทั้งด้านสุขภาพ โภชนาการ จิตใจ ความปลอดภัย การมีส่วนร่วมในกิจกรรมทางสังคม [...]

กรมอนามัย โดยสำนักทันตสาธารณสุขจัดการประกวดสุดยอดผู้สูงอายุฟันดี ประเทศไทย ปี 2568 เพื่อรณรงค์สร้างกระแสการดูแลสุขภาพช่องปากตลอดช่วงชีวิต และเชิดชูผู้สูงอายุที่มีสุขภาพช่องปากดีเยี่ยม ทันตแพทย์ดำรง ธำรงเลาหะพันธุ์ ผู้อำนวยการสำนักทันตสาธารณสุข กล่าวว่า การประกวดผู้สูงอายุฟันดี วัย 80 และ 90 ปี จัดขึ้นครั้งแรก ในปี พ.ศ. 2547 และจัดต่อเนื่องมาทุกปีจนกระทั่งปี พ.ศ. 2562 มีผู้สูงอายุได้รับรางวัลทั่วทุกภูมิภาคแล้วจำนวนทั้งสิ้น 389 คน สำหรับปีนี้เป็นการประกวด ครั้งที่ 17 สำนักทันตสาธารณสุขได้ปรับเปลี่ยนแนวทางประกวดสู่การเป็น ‘สุดยอด’ ผู้สูงอายุฟันดี โดยแบ่งการคัดเลือกเป็น 2 รอบ รอบแรกดำเนินการในระดับเขตสุขภาพ ผ่านศูนย์อนามัย และสถาบันพัฒนาสุขภาวะเขตเมือง เพื่อเฟ้นหาผู้สูงอายุฟันดีที่จะเป็นตัวแทนเข้าประกวดในรอบตัดสิน ‘สุดยอด’ ผู้สูงอายุฟันดีระดับประเทศ ทันตแพทย์ดำรง กล่าวต่อไปว่า สำหรับการตัดสินระดับประเทศ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิทั้ง 9 ท่าน ได้พิจารณาข้อมูลจากเอกสาร ตลอดจนภาพถ่ายในช่องปากและนอกช่องปากของผู้สมัครที่เขตสุขภาพ ส่งเข้าประกวด ซึ่งปีนี้มีผู้ผ่านเข้าสู่การตัดสินระดับประเทศทั้งสิ้น 11 คน แบ่งเป็นรุ่นอายุ 90 ปีขึ้นไป จำนวน 4 คน [...]

นายเดชอิศม์ ขาวทอง รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงสาธารณสุข กล่าวว่า จากกระแสการรณรงค์วันสุขภาพช่องปากโลก (World Oral Health Day) ที่กรมอนามัยได้เปิดตัวโครงการ เมื่อวันที่ 17 มีนาคม 2568 ที่ผ่านมา ส่งผลให้ประชาชนได้เห็นภาพน่าประทับใจที่ผู้สูงวัย ยิ้มสดใส เห็นฟันสวย ครบทุกซี่ ซึ่งกระทรวงสาธารณสุขยังคงเดินหน้าพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงวัยมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นทุกปี กระทรวงสาธารณสุข โดยกรมอนามัยร่วมมือกับเครือข่ายวิชาชีพทันตกรรมทั่วประเทศ ผลักดันโครงการ “รอยยิ้มใหม่ผู้สูงวัย 2568” เร่งเดินหน้าให้บริการใส่ฟันเทียมแก่ผู้สูงอายุที่สูญเสียฟันจำนวน 45,000 ราย ในทุกจังหวัดทั่วประเทศ เนื่องในวันผู้สูงอายุแห่งชาติ 13 เมษายน 2568 เพื่อคืนรอยยิ้ม เพิ่มคุณภาพชีวิต และลดปัญหาสุขภาพช่องปากในผู้สูงวัย เพราะการได้รับฟันเทียมช่วยให้ผู้สูงวัยสามารถใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุข ลดปัญหาที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิต ลดปัญหาการขาดสารอาหาร และช่วยส่งเสริมสุขภาวะโดยรวม ทั้งการเคี้ยวอาหาร การพูด และความมั่นใจในการใช้ชีวิตประจำวัน ที่สำคัญยังเป็นหนึ่งในโครงการของขวัญปีใหม่ 2568 ที่เน้นส่งเสริมสุขภาพประชาชนไทยในโอกาสพิเศษต่างๆ อีกด้วย แพทย์หญิงอัมพร เบญจพลพิทักษ์ อธิบดีกรมอนามัย กล่าวว่า กระทรวงสาธารณสุข โดยกรมอนามัยยังคงเน้นแนวทาง “2 เพิ่ม [...]

คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา นำโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สมคิด จูหว้า คณบดีคณะสาธารณสุขศาสตร์ พร้อมด้วย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อนุกูล มะโนทน รองคณบดีฝ่ายยุทธศาสตร์และพัฒนาองค์กร คณาจารย์ และนิสิต ลงพื้นที่จัดกิจกรรมคัดกรองภาวะสุขภาพแก่กลุ่มผู้สูงอายุในเขตพื้นที่ตำบลแม่ใส อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา ภายใต้โครงการ “ชะลอชรา สร้างชีวายืนยาว: สุขภาพดีสู่ผู้สูงวัยแห่งแม่ใส” ระยะที่ 1 ซึ่งจัดขึ้นในเดือน มีนาคม 2568 กิจกรรมในครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อส่งเสริมการดูแลสุขภาพและยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในพื้นที่ โดยทีมคณาจารย์และนิสิตได้เข้าตรวจคัดกรองสุขภาพของผู้สูงอายุทั้งสิ้นจำนวนกว่า 600 คน จาก 12 หมู่บ้านในตำบลแม่ใส ซึ่งครอบคลุมการตรวจสุขภาพอย่างละเอียด พร้อมให้คำแนะนำที่เหมาะสมด้านการดูแลตนเอง เพื่อให้ผู้สูงอายุมีศักยภาพในการดำรงชีวิตประจำวันอย่างมีคุณภาพและยั่งยืน โครงการดังกล่าวสะท้อนถึงบทบาทของคณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา ในการสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับชุมชน เพื่อเตรียมความพร้อมเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ และยกระดับสุขภาวะของประชาชนอย่างต่อเนื่องในระดับพื้นที่

“เคทีซี” หรือ บริษัท บัตรกรุงไทย จำกัด (มหาชน) เดินหน้ารุกตลาด Silver Economy ซึ่งเติบโตอย่างรวดเร็วท่ามกลางโครงสร้างประชากรไทยที่เข้าสู่ “สังคมผู้สูงอายุระดับสมบูรณ์” โดยมีประชากรอายุ 60 ปีขึ้นไปกว่า 20% ของประเทศ และคาดว่าตลาดนี้จะมีมูลค่าการใช้จ่ายแตะ 3.5 ล้านล้านบาทภายในปี 2576 (ข้อมูล: กรมกิจการผู้สูงอายุ / TDRI) และด้วยเทรนด์ “Multi-generational Travel” ที่ลูกหลานพาพ่อแม่เดินทางท่องเที่ยวมากขึ้น เคทีซีจึงเปิดตัวแคมเปญ “60+ Stay Free” ซึ่งออกแบบจาก Insight จริงของสมาชิก โดยพบว่า การเดินทางแบบครอบครัวมักต้องการพักอยู่ห้องเดียวกัน และผู้สูงอายุเป็นผู้มีอิทธิพลในการตัดสินใจมากกว่าที่คาดคิด สร้างความแตกต่าง: ยกระดับประสบการณ์ท่องเที่ยวเพื่อผู้สูงวัย นางสาววริษฐา พัฒนรัชต์ ผู้บริหารสูงสุดฝ่ายการตลาดบัตรเครดิต “เคทีซี” กล่าวว่า จากข้อมูลสมาชิกเคทีซี พบว่าผู้สูงอายุเป็นผู้มีบทบาทสำคัญต่อการเลือกสถานที่ท่องเที่ยวและโรงแรมของครอบครัว การออกแบบแคมเปญที่ให้ผู้สูงอายุพักฟรีจึงไม่ใช่เพียงเรื่องของส่วนลด แต่เป็นการตอบโจทย์คุณค่าทางใจ และยกระดับการเดินทางแบบหลายรุ่นให้สะดวกขึ้น และคุ้มค่ามากขึ้น ข้อเสนอพิเศษภายใต้แคมเปญ “60+ Stay Free” [...]

ปัจจัยหลักในการเลือกทำเลบ้านสำหรับผู้สูงอายุ การเลือกทำเลบ้านสำหรับผู้สูงอายุไม่ใช่เพียงแค่การมองหาบ้านหลังใหม่ แต่เป็นการวางแผนชีวิตระยะยาว ทำเลที่เหมาะสมจะช่วยสนับสนุนการใช้ชีวิตอย่างอิสระ มีความปลอดภัย และสามารถเข้าถึงสิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ ได้อย่างสะดวก ความใกล้ชิดกับโรงพยาบาลและคลินิก ระยะทางระหว่างบ้านกับสถานพยาบาลเป็นปัจจัยแรกที่ต้องคำนึงถึง การมีโรงพยาบาลหรือคลินิกที่มีคุณภาพอยู่ใกล้บ้านช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถเข้าถึงการรักษาพยาบาลได้อย่างรวดเร็วในกรณีฉุกเฉิน นอกจากนี้ ควรพิจารณาถึงความพร้อมของสถานพยาบาลที่มีแผนกหรือบริการเฉพาะทางสำหรับผู้สูงอายุ รวมถึงความสะดวกในการเดินทางไปรับการตรวจรักษา สภาพแวดล้อมและความปลอดภัย สภาพแวดล้อมโดยรอบบ้านมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อผู้สูงอายุ ควรเลือกทำเลที่มีความสงบ ปลอดภัย และมีระบบรักษาความปลอดภัยที่ดี พื้นที่ที่มีชุมชนเข้มแข็ง มีเพื่อนบ้านที่เป็นมิตร และมีการดูแลซึ่งกันและกันจะช่วยสร้างความมั่นใจให้กับผู้สูงอายุ การเดินทางและการเข้าถึงสาธารณูปโภค ระบบขนส่งสาธารณะที่สะดวก ปลอดภัย และเข้าถึงง่ายเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ ควรเลือกทำเลที่มีรถประจำทาง รถไฟฟ้า หรือบริการรถรับส่งที่เหมาะสม นอกจากนี้ ควรคำนึงถึงความใกล้ชิดกับร้านค้า ซุปเปอร์มาร์เก็ต ธนาคาร และสถานที่ราชการต่างๆ สิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับผู้สูงอายุ มองหาทำเลที่มีสวนสาธารณะ ศูนย์ออกกำลังกาย ห้องสมุด หรือพื้นที่พักผ่อนที่เหมาะสำหรับผู้สูงอายุ การมีกิจกรรมและพื้นที่สำหรับการพบปะสังสรรค์จะช่วยส่งเสริมสุขภาพจิตและการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคม เทคนิคการสำรวจทำเลก่อนตัดสินใจ การสำรวจพื้นที่ด้วยตนเอง การเดินสำรวจละแวกบ้านด้วยตนเองจะช่วยให้เห็นรายละเอียดที่อาจมองข้าม สังเกตสภาพแวดล้อม ระดับเสียง การจราจร และความปลอดภัยของพื้นที่ ลองเดินทางในเส้นทางต่างๆ เพื่อประเมินความสะดวกในการใช้ชีวิตประจำวัน การสอบถามข้อมูลจากชุมชน พูดคุยกับเพื่อนบ้านหรือผู้อาศัยในละแวกนั้นเพื่อรับทราบข้อมูลเชิงลึก ทราบถึงข้อดีและข้อควรระวังของพื้นที่ รวมถึงการรับรู้ถึงบรรยากาศและวิถีชีวิตของชุมชน ข้อควรระวังในการเลือกทำเลบ้านสำหรับผู้สูงอายุ หลีกเลี่ยงพื้นที่เสี่ยงภัย ตรวจสอบประวัติน้ำท่วม [...]

ด้วยขณะนี้ประเทศไทยมีสภาพอากาศที่ร้อน สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 12 จังหวัด สงขลา ห่วงใยพี่น้องประชาชน เตือนระวังป่วยโรคลมแดดหรือ “ฮีทสโตรก” จากอากาศร้อน โดยเฉพาะกลุ่มเสี่ยง ขอให้ดูแลสุขภาพของตนเองและหลีกเลี่ยงการอยู่กลางแดดที่ร้อนจัด หากจำเป็นต้องอยู่กลางแดดให้กางร่มหรือใส่หมวก และควรดื่มน้ำให้มากกว่าปกติ  สำหรับประชาชนโดยเฉพาะกลุ่มเสี่ยงอาจเจ็บป่วยจากโรคลมแดด หรือฮีทสโตรก (Heat Stroke) ได้แก่ 1.ผู้ที่ทำงานหรือทำกิจกรรมกลางแดด เช่น ผู้ที่ทำงานก่อสร้างหรือออกกำลังกาย 2.เด็กอายุต่ำกว่า 5 ปีและผู้สูงอายุ 3.ผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง 4.ผู้ที่มีภาวะอ้วน 5.ผู้ที่นอนพักผ่อนไม่เพียงพอ และ 6.ผู้ที่ดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในปริมาณมาก โดยฤทธิ์ของแอลกอฮอล์จะทำให้เส้นเลือดฝอยใต้ผิวหนังขยายตัวได้มากขึ้น ทำให้ร่างกายสูญเสียน้ำและเกลือแร่สูงกว่าคนที่ไม่ได้ดื่ม ซึ่งในสภาพอากาศที่ร้อนจัด แอลกอฮอล์จะถูกดูดซึมเข้ากระแสเลือดได้รวดเร็ว และออกฤทธิ์กระตุ้นหัวใจให้สูบฉีดเลือดเร็วและแรงขึ้น มีผลทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้น หัวใจต้องทำงานหนักเพื่อสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงร่างกาย อาจทำให้ช็อกและเสียชีวิตได้  ผู้ที่มีอาการ “ฮีทสโตรก” จะมีอาการตัวร้อนขึ้นเรื่อย ๆ อุณหภูมิร่างกายสูงขึ้นจนเกิน 40 องศาเซลเซียส แต่ไม่มีเหงื่อออก ทำให้เกิดอาการหน้ามืด เพ้อ กระสับกระส่าย มึนงง หายใจเร็ว [...]

นางสาวฐิติภัสร์ โชติเดชาชัยนันต์ ผู้ช่วยเลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ปฏิบัติราชการประจำรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง (นายกฤษฎา จีนะวิจารณะ) ให้เกียรติเป็นประธานเปิดงาน “โครงการ ธอส. โรงเรียนผู้สูงอายุ” ของธนาคารอาคารสงเคราะห์ (ธอส.) ณ ศูนย์สุขภาพชุมชนลำสาลีพัฒนา กรุงเทพฯ โดยมีคณะผู้บริหา

นายทวีพงษ์ วิชัยดิษฐ ผู้ว่าการการเคหะแห่งชาติ กล่าวว่า นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ มอบหมายให้การเคหะแห่งชาติดำเนินการพัฒนาที่อยู่อาศัยในอนาคต โดยคำนึงถึงหลักการออกแบบอารยสถาปัตย์ (Universal Design) หรือการออกแบบเพื่อคนทั้งมวล เพื่อให้ทุกคน ทุกเพศ ทุกวั

ธนาคารอาคารสงเคราะห์ (ธอส.) จัดกรอบวงเงิน 5,000 ล้านบาท จัดทำ 4 ผลิตภัณฑ์สินเชื่อสำหรับผู้สูงวัย ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตให้กับผู้สูงอายุ ได้มีโอกาสเข้าถึงสินเชื่อและมีที่อยู่อาศัยเป็นของตนเองง่ายขึ้น ตามนโยบายรัฐบาลและกระทรวงการคลัง ในการลดความเหลื่อมล้ำทางสังคมให้กับผู้สูงอายุ ประกอบด้วย 1. โครงการบ