บริติช เคานซิล (British Council) เปิดตัวรายงานวิจัยระดับโลกฉบับล่าสุด “Next Generation Thailand” จากการสำรวจเยาวชนไทยอายุ 18–30 ปี จำนวน 2,000 คนทั่วประเทศ และการสัมภาษณ์ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องจากภาคการศึกษา ภาคประชาสังคม และภาครัฐ โดยรายงานชี้ให้เห็นถึง “พลังเยาวชนกับโอกาสที่ยังไปไม่ถึง” (Agency Gap) โดยแม้เยาวชนไทยจะมีความพร้อมและศักยภาพสูง แต่ยังเผชิญอุปสรรคเชิงระบบและข้อจำกัดในการมีส่วนร่วมในกระบวนการตัดสินใจเชิงนโยบาย
คุณซาร่าห์ โรเจอร์สัน (Ms. Sarah Rogerson) ผู้อำนวยการ บริติช เคานซิล ประเทศไทย เปิดเผยว่า “โครงการ Next Generation โดยบริติช เคานซิล ดำเนินการมาแล้วในกว่า 20 ประเทศทั่วโลก เช่น เวียดนาม อินโดนีเซีย และเมียนมา โดยประเทศไทยเป็นประเทศล่าสุด จากการสำรวจเยาวชนไทย 2,000 คนจากหลากหลายภูมิภาค เพศสภาพ และกลุ่มผู้มีความพิการ พบว่า แม้เยาวชนมองว่าตนเองมีความพร้อมและศักยภาพในการร่วมพัฒนาสังคม แต่เสียงของพวกเขายังไม่ได้รับการรับฟังอย่างเพียงพอ ช่องว่างระหว่าง ‘ศักยภาพ’ กับ ‘การมีส่วนร่วม’ หรือ Agency Gap จึงเป็นประเด็นสำคัญของรายงาน โดยบริติช เคานซิล จะนำข้อค้นพบเหล่านี้มาเป็นจุดเริ่มต้นในการทำงานร่วมกับพันธมิตรในด้านภาษาอังกฤษ การศึกษา ศิลปะ และอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ เพื่อเปิดพื้นที่และโอกาสให้เยาวชนมีส่วนร่วมกำหนดอนาคตของตนเอง”
คุณปิยธิดา คำบุญมา ผู้ก่อตั้งและหัวหน้าทีมวิจัย Iconic Research ได้นำเสนอสาระสำคัญของรายงาน ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 ส่วนที่สำคัญ ได้แก่
ส่วนที่ 1 ความมุ่งมั่นระดับสูง (ความพร้อมของเยาวชนและการนิยามความสำเร็จใหม่) แบ่งออกเป็น
- การนิยามความสำเร็จใหม่ที่เน้นความมั่นคงทางการเงิน: เยาวชนไทยให้ความสำคัญกับความมั่นคงทางการเงิน (62%) สุขภาพและสุขภาวะที่ดี (43%) มากกว่าการแต่งงาน (10%) หรือการย้ายออกจากบ้านพ่อแม่ (5%)
- มุมมองเชิงบวกต่ออนาคต ทักษะที่จำเป็น และความสนใจในการเป็นผู้ประกอบการ: 84% มองอนาคตด้านอาชีพและคุณภาพชีวิตในเชิงบวก ขณะที่ 89% ระบุว่าภาษาอังกฤษเป็นภาษาสำคัญที่ต้องเรียนรู้ และ 68% สนใจเริ่มต้นธุรกิจภายใน 5 ปี
- ความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมและซอฟต์พาวเวอร์: อาหารไทย (58%) วัฒนธรรมไทย (44%) และทัศนียภาพทางธรรมชาติ (39%) เป็นสิ่งที่เยาวชนภาคภูมิใจ สะท้อนศักยภาพในการร่วมขับเคลื่อนซอฟต์พาวเวอร์ของไทย
- ความพร้อมด้านพลเมืองและสิ่งแวดล้อม: 88% ระบุว่ามีส่วนร่วมทางการเมืองในระดับใดระดับหนึ่ง และ 45% มองว่ามลพิษทางอากาศเป็นความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อมที่เร่งด่วนที่สุดของไทย
ส่วนที่ 2 อุปสรรคเชิงระบบ แบ่งออกเป็น
- ปัญหาทักษะไม่สอดคล้องกับระบบการศึกษา (Education & Skills Mismatch): มีเพียง 25% ที่รู้สึกว่าระบบการศึกษาปัจจุบันเตรียมความพร้อมสำหรับการทำงานและการใช้ชีวิตได้อย่างมีประสิทธิภาพ ขณะที่ 35% มองว่าวุฒิทางการศึกษาไม่ได้ให้ผลตอบแทนที่เหมาะสม
- ข้อจำกัดในการเข้าถึงทุนทำธุรกิจ (Entrepreneurship Funding Blocks): 53% มองว่าการเข้าถึงข้อมูลทางธุรกิจยังมีข้อจำกัด ขณะที่ 50% ประสบปัญหาขาดแคลนเงินทุน และ 46% ขาดทักษะการบริหารธุรกิจที่เพียงพอ
- ช่องว่างด้านการรับฟังและการมีส่วนร่วม (Listening & Inclusion Gap): 51% รู้สึกว่าเสียงของตนในประเด็นระดับชาติแทบไม่เคยได้รับการรับฟัง และมีเพียง 9% ที่เชื่อว่าการลงคะแนนเสียงของตนมีอิทธิพลโดยตรงต่อการตัดสินใจเชิงนโยบายระดับชาติ ขณะที่ 44% ของเยาวชนผู้พิการที่มีงานทำอยู่ในภาวะการจ้างงานที่ไม่มั่นคง เช่น งานพาร์ตไทม์ การประกอบอาชีพอิสระ และงานตามฤดูกาล
เพื่อให้ข้อค้นพบข้างต้นเป็นจุดเริ่มต้นของการทำงานร่วมกันระหว่างทุกภาคส่วน และนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงที่เป็นรูปธรรม ดร.แมทธิว ชีเดอร์ ที่ปรึกษาอาวุโสด้านความยุติธรรมและการมีส่วนร่วมของเยาวชน บริติช เคานซิล ได้สรุป 8 ข้อเสนอแนะนโยบายเชิงยุทธศาสตร์ ดังนี้
- จัดการกับความเหลื่อมล้ำเชิงโครงสร้างที่ส่งผลต่อผู้หญิง เยาวชนผู้พิการ และเยาวชน LGBTQ+
- ผลักดันให้การมีส่วนร่วมของเยาวชนในกระบวนการกำหนดนโยบายและการตัดสินใจสาธารณะ เป็นระบบและมีความยั่งยืน
- ปฏิรูประบบการศึกษาให้มุ่งเน้นทักษะแห่งอนาคตและการเข้าถึงที่เท่าเทียม
- ส่งเสริมการจ้างงานที่คำนึงถึงความแตกต่างทางเพศ และโอกาสในการเป็นผู้นำ
- ขยายโอกาสและระบบสนับสนุนสำหรับเยาวชนในระดับจังหวัด
- ขยายช่องทางการมีส่วนร่วมทางการเมืองของเยาวชนให้มีความปลอดภัยและมีคุณภาพมากยิ่งขึ้น
- เสริมสร้างพื้นที่ดิจิทัลที่ปลอดภัยสำหรับการสนทนาและการแสดงออกทางพลเมืองของเยาวชน
- ผนวกบทบาทของเยาวชนเข้ากับยุทธศาสตร์ซอฟต์พาวเวอร์ และเศรษฐกิจวัฒนธรรมของประเทศไทย
“ข้อเสนอแนะทั้ง 8 ข้อนี้พัฒนาขึ้นจากประสบการณ์ อุปสรรค และความฝันของเยาวชนทั่วประเทศ โดยเปิดโอกาสให้คนรุ่นใหม่มีส่วนร่วมในการวิเคราะห์ข้อมูลและกำหนดข้อเสนอแนะ เพื่อให้ภาครัฐ ภาคการศึกษา และภาคธุรกิจสามารถนำไปปรับใช้ให้สอดคล้องกับความต้องการของคนรุ่นใหม่” ดร.แมทธิว กล่าวเพิ่มเติม
นอกจากนี้ ผู้ทรงคุณวุฒิจากมหาวิทยาลัย ที่ได้เข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งในหน่วยวิจัยเฉพาะกิจเพื่อการศึกษาเยาวชน (Youth Task Force) ยังได้ร่วมสะท้อนมุมมอง โดย รศ.ดร.บุญธิดา เอื้อพิพัฒนากูล มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี กล่าวว่า “ตัวเลข 68% ของเยาวชนไทยที่ต้องการเริ่มต้นธุรกิจของตนเอง สะท้อนว่าการเป็นผู้ประกอบการคือเส้นทางอาชีพหลักของ Gen Z การขยายเส้นทางสายอาชีวศึกษาและการสร้างศูนย์บ่มเพาะผู้ประกอบการในระดับภูมิภาคจึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อให้เยาวชนโดยเฉพาะในต่างจังหวัดสามารถเข้าถึงแหล่งทุน และสร้างธุรกิจที่ยั่งยืนได้ในภูมิลำเนาของตนเอง”
ทางด้าน คุณสุชาดา หนุนภักดี ผู้ก่อตั้ง Impact Intelligence Lab ได้ร่วมแสดงความเห็นในฐานะเสียงจากเยาวชนว่า “จากประสบการณ์ในฐานะผู้ประกอบการเทคโนโลยีรุ่นใหม่ ดิฉันเชื่อว่าเยาวชนไทย มีทั้งความคิดสร้างสรรค์ ความสามารถ และความพร้อมที่จะลงมือทำ สิ่งที่พวกเขาต้องการคือโอกาสในการพัฒนาแนวคิด และการเข้าถึงข้อมูล เงินทุน ที่ปรึกษา และเครือข่ายที่เหมาะสม หากทุกภาคส่วนเปิดพื้นที่ให้เยาวชนมีส่วนร่วมในการพัฒนานวัตกรรม โดยเฉพาะด้านปัญญาประดิษฐ์ เทคโนโลยีเพื่อสภาพภูมิอากาศ และความยั่งยืน คนรุ่นใหม่ก็สามารถสร้างธุรกิจและโอกาสใหม่ ๆ ให้กับประเทศไทยได้”
ดาวน์โหลดรายงาน Next Generation Thailand ฉบับเต็มได้ที่เว็บไซต์ บริติช เคานซิล https://www.britishcouncil.org/research-insight/next-generation-thailand
